Źródła finansowania inwestycji opartych o odnawialne źródła energii dla osób fizycznych

Odnawialne źródła energii (OZE) to naturalne, niekopalne źródła energii, niewyczerpalne i odnawiające się w krótkim czasie. Wykorzystanie OZE nie prowadzi do długotrwałych niedoborów surowca i jest ekologiczne.

Rodzaje OZE:

• Energia słoneczna pozyskiwana z promieniowania słonecznego np. poprzez kolektory słoneczne lub ogniwa fotowoltaiczne,
• Energia wiatrowa – generowana przez turbiny wiatrowe,
• Energia wodna – napędzająca turbiny w elektrowniach wodnych wykorzystując energię płynącej lub spadającej wody,
• Energia geotermalna – będąca ciepłem wykorzystywanym z wnętrza Ziemi,
• Biomasa – materia organiczna pochodzenia roślinnego lub zwierzęcego przetwarzana na paliwa (np. pellet),
• Biogaz – gaz powstały w procesie fermentacji odpadów organicznych. 

Stosowanie OZE przede wszystkim ogranicza emisję gazów cieplarnianych, pomaga w walce ze zmianami klimatu oraz jest ważnym elementem unijnej polityki energetycznej, zmniejszającym zależność od węgla, ropy i gazu.

Jak Polacy wykorzystują OZE?

Polska wykorzystuje przede wszystkim energię słoneczną i wiatrową. Zgodnie z danymi statystycznymi Agencji Rynku Energii moc zainstalowana OZE wyniosła w Polsce 35,7 gigawat (GW) w czerwcu 2025 r. W porównaniu z czerwcem 2024 r. zanotowano wzrost o 16,5%. OZE stanowią w kraju ponad 48% łącznej mocy zainstalowanej wszystkich źródeł energii elektrycznej. 

Niezmiennie od lat największym zainteresowaniem cieszy się fotowoltaika. W czerwcu 2025 r. moc zainstalowana fotowoltaiki w Polsce wyniosła niemal 23 GW. Na drugim miejscu z  mocą zainstalowaną wynoszącą ponad 10 GW plasuje się energia wiatrowa.

W gospodarstwach domowych Polaków najczęściej stosowane instalacje OZE to panele fotowoltaiczne, kolektory słoneczne, pompy ciepła oraz kotły na biomasę. Wzrost wykorzystania instalacji OZE przez osoby fizyczne z pewnością wiąże się z możliwością pozyskania dotacji na montaż instalacji. Znacznie obniża to koszty początkowe inwestycji gospodarstwa domowego i skraca czas w jakim się ona zwróci. 

Rodzaje wsparcia dla osób fizycznych w województwie śląskim 

Osoby fizyczne mogą finansować inwestycje w OZE poprzez krajowe i unijne programy dotacyjne, preferencyjne kredyty bankowe i ulgi termomodernizacyjne, pożyczki oferowane przez banki, a także leasing i specjalistyczne produkty finansowe.  Najkorzystniejsze finansowo są dotacje krajowe i unijne. Wymagają one wprawdzie spełnienia specyficznych dla naboru wniosku wymogów, jednak oferują w zamian wysokie, bezzwrotne wsparcie finansowe.

Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027, działanie 10.6. Rozwój energetyki rozproszonej opartej o odnawialne źródła energii

• wnioskodawcą w programie jest jednostka samorządu terytorialnego (gmina), odbiorcą końcowym wsparcia jest mieszkaniec, któremu udzielona zostaje bezzwrotna dotacja
• dotacja obejmuje infrastrukturę służącą do produkcji i/lub magazynowania energii z OZE montowaną na budynkach osób fizycznych zamieszkujących teren wnioskującej gminy
• wysokość wsparcia ustalana jest przez wnioskującą gminę i wynosić może do 100% przy zachowaniu maksymalnej kwoty dotacji
• Gmina Mierzęcice pozyskała dla swoich mieszkańców dotację w programie w ramach zadania „Odnawialne źródła energii w Gminie Mierzęcice”
• szczegóły: mierzecice.pl/dla-mieszkancow/aktualnosci/informator-mieszkanca/8758-nabor-wnioskow-na-instalacje-solarne

Program "Mój Prąd 6.0"

• zakres dofinansowania - budowa mikroinstalacji fotowoltaicznej, budowa mikroinstalacji fotowoltaicznej wraz z magazynem energii lub magazynem ciepła
• dofinansowanie:  do 7 000 zł na mikroinstalację fotowoltaiczną od 2-20 kW, do 16 000 zł na magazyn energii elektrycznej o minimalnej pojemności 2 kWh, do 5 000 zł magazyn ciepła o minimalnej pojemności 20 dm3, dofinansowanie przyznawane w formie dotacji do 50% kosztów jednak łączna maksymalna kwota dofinansowania wynosi 28 000 zł.
• prosument rozlicza się w systemie net-billing
• szczegóły: mojprad.pl

Program "Czyste Powietrze"

• wsparcie na wymianę nieekologicznego pieca (kopciucha) na nowe efektywne i ekologiczne źródło ciepła, modernizację lub wykonanie instalacji grzewczej, ocieplenie budynku, wymianę okien i drzwi, zakup rekuperacji (wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła), ocenę stanu energetycznego domu i wskazanie najlepszego rozwiązania (audyt i dokument podsumowujący audyt energetyczny oraz świadectwo charakterystyki energetycznej)
• wsparcie nie obejmuje dofinansowania fotowoltaiki 
• dofinansowanie w formie dotacji, jego poziom i maksymalna kwota zależne są od rodzaju przedsięwzięcia 
• szczegóły: czystepowietrze.gov.pl

Program „Moje Ciepło”

• wsparcie skierowane do właścicieli nowych budynków jednorodzinnych na zakup i montaż pomp ciepła
• dofinansowanie: do 7 000 zł – powietrzna pompa ciepła, do 21 000 zł – gruntowa pompa ciepła, dofinansowanie przyznawane w formie dotacji do 30% kosztów oraz do 45% dla osób fizycznych posiadających kartę dużej rodziny
• szczegóły: mojecieplo.gov.pl

Ulga termomodernizacyjna

• wsparcie na termomodernizację domu jednorodzinnego
• ulgę należy odliczyć w jednym z zeznań podatkowych od: dochodu opodatkowanego według skali podatkowej, dochodu opodatkowanego podatkiem liniowym, przychodu podlegającego opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych
• kwota odliczenia nie może przekroczyć 53.000 zł
• wydatki, które nie znalazły pokrycia w dochodzie (przychodzie) za rok podatkowy, w którym je poniesiono odliczyć można w kolejnych latach, jednak nie dłużej niż przez 6 lat licząc od końca roku podatkowego, w którym poniesiono pierwszy wydatek
• szczegóły:  podatki.gov.pl/pit/ulgi-odliczenia-i-zwolnienia

Preferencyjne produkty finansowe

• Kredyty i pożyczki - banki komercyjne oferują preferencyjne kredyty na inwestycje w OZE.
• Leasing OZE – to innowacyjna forma finansowania, która pozwala na rozłożenie kosztów zakupu i instalacji na dogodne raty.